Ga naar de inhoud

Het witte Kruis te Rommersom

Wasily Pedjko bij het witte kruis te Rommersom

Het witte kruis aan de brug van de vroegere spoorweg in Rommersom heeft na jaren speurwerk van Wasily Pedjko van Hoegaards Erfgoed vzw zijn geheim prijsgegeven. Vier Belgische soldaten waren er op 13 mei 1940 slachtoffer van het oorlogsgeweld. Het heeft jaren geduurd eer achterhaald werd waarom dat kruis in wittezandsteen aan de spoorwegberm werd geplaatst.

 Het staat op de plaats waar het Veldslagwandelpad onder de brug van de vroegere spoorweg Tienen-Geldenaken passeert. Die spoorweg is nu het fietspad van Tienen naar Geldenaken. “Op het kruis staat niets vermeld, maar uit geboorde gaten erin blijkt dat er alvast een plakkaat op bevestigd was”, zegt Pedjko.

Vermoedelijk heeft iemand ze ooit afgevezen. Misschien een souvenirjager. Maar wat erop stond, kon niemand vertellen.” De herdenkingen van het begin van de Eerste Wereldoorlog zette Pedjko en zijn heemkring Hoegaards Erfgoed ertoe aan intens onderzoek te doen.

Nu herdenkingen wenken van het einde van WO I komt de waarheid van het kruis aan het licht. Het heeft iets te maken met de Tweede Wereldoorlog.

De tekst op een plakkaat op de muur van de nabije Kleine Molen naast de Grote Gete op honderd meter afstand sterkte het vermoeden van Pedjko dat het kruis iets maken had met WO II. Er werd op 13 mei 1940 in de omgeving slag geleverd tussen het Belgische en Duitse leger.

De plakkaat herinnert aan dat gevecht. “Drie Belgische soldaten sneuvelden, een vierde bezweek in gevangenschap aan zijn verwondingen”, achterhaalde Pedjko.

  • Het zijn Waalse soldaten uit het Naamse van het Tweede Regiment Jagers te Paard. Ze waren 21 jaar toen ze sneuvelden: Jacques Bedoret (Namen), Jules Culot (Namen) en Roger Monthuir (Sanzeilles).
  • Guy Flahaux (Andenne) werd gevangen genomen.”

In de gemeenteraad vroeg oppositieraadslid Luc Buccauw (SP.A) aan het schepencollege in dit herdenkingsjaar voor het einde van WO I aandacht te besteden aan het onderhoud van de oorlogsmonumenten, bijzonder dan voor dat geheimzinnige kruis in Rommersom en ook aan dat aan de kerk van Outgaarden,

Schepen van Toerisme Marleen Lefevre (CD&V) gaf te verstaan dat het gemeentebestuur het opzoekingswerk van de heemkring te hebben gesteund. “Alle monumenten krijgen een opknapbeurt met het oog op de herdenkingen van 11 november en dat kruis in Rommersom krijgt zeker een opknapbeurt. We gaan de scholen betrekken bij de vredesactiviteiten.” Het is nog afwachten of het kruis een nieuwe plakkaat krijgt.

En niet minder geslaagd zijn de gunstige onderhandelingen geweest met de familie Autenne uit Tervuren, waardoor onze heemkring dankzij de Confrérie der V Geslachten en de gemeente, het geschilderd portret verworven heeft dat de liberale muziekmaatschappij schonk ca. 1900 aan hun voorzitter, burgemeester en notaris Arthur Putzeys; ook het geschilderd portret van zijn echtgenote werd ons geschonken bij dezelfde gelegenheid.

© Vzw Hoegaards Erfgoed Alpaidis-nr-211-54ste-jaargang-2-2018